Δευτέρα, 26 Μαΐου 2014

Δεκέμβριος 1922

Δεκέμβριος 1922

1._ Προχθές στείλαμε μερικούς εις Γαλίαναν χωρίον Αρμενή και ελθόντες σήμερον λέγουν ότι εις Δίρχαν όπου ήτο ο Δαμιανός Τσιρίπ τον είχαν κυκλώσει πολλοί Τούρκοι χωρικοί και επυροβόλησαν κατ' αυτού και εσκοτώθη ο Δαμιανός Τσιρίπ, ο Αρμένιος Σητράκ και οι σύντροφοί του Ιωάννης και Απόστολος των οποίων τα επίθετα με διαφεύγουν. Οι δε λοιποί σύντροφοί των οπλισμένοι και μη διέφυγαν και εσώθησαν, μόνον μία γυναίκα που ήτο μαζύ τους η Καλιόπη Σπαθάρου ετραυματίσθη στο χέρι και νύκτα κατέβησαν κρυφίως εις Τραπεζούντα. Λέγουν επίσης ότι αι οικογένειαι άρχισαν να κατέβουν εις Τραπεζούντα από την εξορίαν Ερζερούμ και Χουνούζ και να στέλνονται εις Ελλάδα.

3._ Ο Ευκλείδης και μερικοί πήγαν διά το ποτάμι της Μονής να φέρουν τον Χαράλαμπον Αρταγανίδην όστις έμεινε εκεί ασθενήσας εκ τύφου. Πηγαίνοντας συνήντησε τον Ι. Κουφατσήν και γύρισαν πίσω.

4._ Σήμερα δέκα οκτώ παιδιά σχεδόν οι άοπλοι έφυγαν διά Κερασέαν και εκείθεν να κατέβουν εις Τραπεζούντα διά να φύγουν διά την Ελλάδα.
Μας ειδοποίησαν ότι θα φύγη και η οικογένειά μας και μαζύ μ' αυτούς στείλαμε και τον δεκαπενταετή υιόν του Ευκλείδη Ευστάθιον διά να φύγει και αυτός.

5._ Ο Ευκλείδης πάλιν με μερικούς έφυγε διά Μάσκαν και ο Χαράλαμπος Λαζαρίδης με τρείς άλλους έφυγαν διά Κερασέαν. Και ημείς φύγαμε διά Ούζην και κατέβημεν εις Μεσοχώρι στο σπίτι του Αλή Οσμάν Ζαλούμογλου όστις και αυτός και μερικοί συγγενείς του ήταν έμπιστος πολύ προς ημάς.

7._ Γυρίσαμε διά το χωριό και εις Ουζούν Κομαρλούκ συνηντήσαμε τον Χαράλαμπον Λαζαρίδην με τους συντρόφους του και μας διηγούνται ότι: Μόλις κατέβημεν εις Κερασέαν πήγαμε στο σπίτι της Ευθυμίας Κουφατσή όπου ήσαν και μερικά παιδιά από εκείνους που κατέβησαν προχθές. Όταν βλέπομε ότι το σπίτι άνοιξαν Τούρκοι και συνέλαβαν τους δικούς μας καθώς και κάτι καβουρμάδες που είχαν και δύο εκ των Τούρκων εφύλαγαν έξω. Μόλις τους είδαμε πυροβολούμε και ο μεν εις σκοτώνεται ο δε άλλος φεύγει οι δε συλλαβόντες τα παιδιά αφίνουν αυτούς και τα πράγματα και τρέπονται εις φυγήν. Εκείθεν τα παιδιά έφυγαν προς την Τραπεζούντα ημείς δε γυρίσαμεν.
Και μαζύ εφθάσαμε εις το λημέρι μας.

9._ Ήλθε και ο Ευκλείδης αλλά δεν τον βρήκαν τον Χαράλαμπον Αρταγανίδην.

11._ Εστάλησαμ μερικοί εις Αρμενή.

13._ Βλέπομεν στρατιώτας αντίκρυ μας στο βουνό Καρά κοτύλ.

14._ Ήλθαν από Αρμενλη και λένε ότι τα χωριά αδειάζονται και φεύγουν εις Τραπεζούντα.

16._ Ο Ευκλείδης και μερικοί έφυγαν διά Ούζην και μερικοί διά Γαλίαναν.

17._ Καθημερινώς βλέπομε τους στρατιώτας να περιφέρονται εις τα Φτελένια.

19._ Ο Ευκλείδης και δύο έμειναν εις Ούζην και οι άλλοι ήλθαν και λένε ότι ήλθε και άλλος στρατός εις Ισχάν προς ενίσχισην των άλλων.
Ήλθαν και μερικοί από Γαλίαναν και λένε ότι εις Πυργή συνηντήθησαν με δύο φύλακας και τραυματίσαντες τον έναν έφυγαν προς Κουστουλάντων όπου συνηντήθησαν με τον Χαράλαμπον Αρταγανίδην και ήλθε μαζύ τους. Μας έφεραν απιστολάς από τας οικογενείας και μας γράφουν ότι όλα τα διαβατήριά τους είναι έτοιμα και θα φύγουν διά την Ελλάδα. Δώξα τω θεώ δεν έχομε τίποτε πλέον να σκεφθούμε και να μας φοβίζη. Μας γράφει και ο Μιλτιάδης ότι εφυλάκισαν την Ευθυμίαν Κουφατσή διότι εμπρός στο σπίτι της εσκοτώθη ο Τούρκος και ότι εκβιάζουν τα παιδιά και τους πέρνουν λεφτά να μην τους προδώσουν οι συγγενείς της Ευθυμίας τα κάνουν αυτά.

21._ Κατά τα ξημερώματα εκάηκε η καλύβα του Χαράλαμπου Λαζαρίδη και Λαμπρ. Σιαμανή και Παναγ. Γραντσά διότι και οι τρείς ήσαν ασθενείς από τύφον και δεν ήξεραν τι έκαναν. Μόλις και μετά βίας τους γλυτώσαμε αδειάσαντες συνάμα την καλύβην.
Εστείλαμε δύο τρείς εις Ούζην να συναντήσουν τον Ευκλείδην.

22._ Ήλθαν από Γαλίαναν και λένε ότι η οικογένειά μας έφυγε την 19ην 10/βρίου.

23._ Ήλθαν όλοι από Ούζην.

25._ Εστείλαμε δύο παιδιά εις Κουστουλάντων όπως φέρουν και τον Γ. Καλαϊτσίδην.

28._ Έφυγαν διά Τραπεζούντα ο Γ. Τιαριάς και μερικοί άλλοι.

29._ Εστείλαμε μερικούς εις Ούζην.

30._ Τα παιδιά έφυγαν διά το χωρίον να αλέσουν και να ετοιμάσουν ψωμί έμεινα μόνον εγώ με τους ασθενείς. Εστάθη αδύνατον να γλυτώσουν από τον τύφον διότι δεν είχαμε τροφήν διά δίαιταν και ούτο με κρέας ετρέφοντο και εχειροτέρεβαν.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Η ΕΠΤΑΚΩΜΟΣ ΣΑΝΤΑ

Η ΕΠΤΑΚΩΜΟΣ ΣΑΝΤΑ

Η Σάντα η επτάκωμος

Εις τα Ν.Α. της Τραπεζούντος κειμένη επί υψηλού οροπεδίου η Σάντα αποτελείτο εξ επτά ενοριών των εξής : Πιστοφάντων, Ισχανάντων, Τερζάντων, Ζουρνατσιάντων, Κοσλαράντων, Πινατάντων και Τσακαλάντων. Όλες δε οι ενορίες εκείντο επί του ποταμού Ιάμπολου.

Επίσης αι ενορίες είχον και άλλα επτά παραρτήματα γενικώς Φτελένια ονομαζόμενα τα εξής : Μεγ. Φτελέν Χαρατσιάντων Αλιάντων Υπαπαντή Κοπαλάντων Καρά Κοτέλ και το Ρακάν.

Ως εκ του ορεινού εδάφους της η Σάντα ήτο άγονος οι κάτοικοι ασχολούντο εις την κτηνοτροφίαν και εις την καλλιέργειαν της πατάτας και ολίγον λαχανικών μόνον προς ιδίαν χρήσην. Όλοι οι άνδρες αναγκάζοντο να μετέρχονται εις την Ρωσίαν την Αμερικήν και αλλαχού διάφορα επαγγέλματα εκτός ολίγων οίτινες έμεναν διαρκώς εις την Σάνταν ως έμποροι ξυλουργοί διδάσκαλοι κ.τ.λ.. Λόγω λοιπόν του ορεινού εδάφους και της ανεπαρκούς συγκοινωνίας η ζωή καταντούσε λίγο δύσκολος επί πλέον δε και οι ληστείες των Τούρκων όταν πηγαινοέρχονταν εις Τραπεζούντα, ανάγκασαν πολλούς εκ των κατοίκων να μεταναστεύσουν εις Ρωσίαν όπου εσχιμάτησαν πολλές κοινότητες και χωριά ίσως παραπάνω από ότι έμειναν στην Σάντα.

Όταν τον Απρίλιον του 1916 οι Ρώσοι κατέλαβαν την Τραπεζούντα ελευθερώθηκε και η Σάντα εκ του Τουρκικού ζυγού και άρχισαν οι ξενητεμένοι Σανταίοι να φθάνουν στα χωριά τους. Και επειδή λόγω του πολέμου είχε δουλειές πολλές και γνωρίζοντες οι Σανταίοι την γλώσσαν εκέρδιζαν πολλά λεφτά και η ζωή τους καλυτέρευσε κατά πολύ και το κυριότερον η ελευθερία. Μόνον όμως δύο χρόνια βάσταξε η κατάστασις αυτή διότι στα τέλη του 1917 οπότε άρχισε η Ρωσική κατάρρευσις εξ όλων των μετώπων του πολέμου τότε επρόκειτο η Σάντα να υποστεί τα μεγαλύτερα δεινά, τα οποία θα αφηγηθούμε εις το παρόν ημερολόγιον.